Szczepienia ochronne uznawane są za jeden z najważniejszych wynalazków medycyny, który pozwolił ocalić miliony ludzi przed śmiercią. Ciąża jest uznanym czynnikiem ryzyka ciężkiego przebiegu wielu chorób zakaźnych dla matki. Większość zakażeń, przeciwko którym się szczepi, może wywoływać też poważne powikłania dla płodu, np. poród przedwczesny, małą masę urodzeniową, wady wrodzone, a nawet obumarcie płodu.
Dział: Wiedza praktyczna
.
Kobiety, bez względu na wiek i narodowość, dążą do osiągnięcia satysfakcji z posiadania zadbanego, zdrowego ciała. Kolejne etapy życia, przez które przechodzą, wpływają na jego wygląd i kondycję. Fizjologia żeńska zmienia się pod wpływem czynników, takich jak wahania masy ciała, poród, różnego rodzaju zmiany i zaburzenia hormonalne, jak zespół policystycznych jajników (ang. polycystic ovary syndrome – PCOS) czy menopauza.
W efekcie może dojść do powstania nieprawidłowości, takich jak nadmierne rozluźnienie pochwy, uszkodzenie mięśni dna miednicy, a także zaburzeń w budowie nabłonka pochwy. Ponadto zdarzenia te często prowadzą do pojawienia się bardzo uciążliwych dla kobiety przypadłości, jak: wysiłkowe nietrzymanie moczu, suchość i ból podczas odbywania kontaktów seksualnych czy atrofia pochwy. Zaburzenia te, w zależności od swego nasilenia i czasu trwania, mniej lub bardziej dotkliwie oddziałują na samoocenę, jakość życia, w tym życia seksualnego kobiet.
Obecnie dostępny jest szeroki wachlarz możliwości terapeutycznych, od metod nieinwazyjnych, jak hormonalne żele dopochwowe lub hormonalna terapia menopauzalna, po zabiegi chirurgiczne w zakresie okolic intymnych. Nowym trendem, plasującym się coraz wyżej pod względem bezpieczeństwa i skuteczności stosowania, są stosowane do rewitalizacji pochwy urządzenia energetyczne, w tym lasery. W efekcie ich użycia następuje stymulowanie regeneracji kolagenu, skurcz włókien elastycznych, neowaskularyzacja i poprawa lubrykacji pochwy. Obecnie istnieje coraz większa liczba dowodów naukowych oceniająca bezpieczeństwo i skuteczność stosowania urządzeń laserowych w tym wskazaniu.
Stosowanie wewnątrzmacicznych systemów antykoncepcyjnych ma wiele zalet, m.in. wysoką skuteczność przy zachowanej owulacji, konieczność wykonania tylko jednej czynności do rozpoczęcia długo trwającego zabezpieczenia antykoncepcyjnego, akceptowalne działania niepożądane. Stosowanie systemów wewnątrzmacicznych (ang. intra uterine system – IUS) jest dość rozpowszechnioną metodą antykoncepcyjną. Ten rodzaj metody zapobiegania ciąży jest bardziej ekonomiczny, bezpieczny, efektywny, a przede wszystkim całkowicie odwracalny. Obecnie na świecie antykoncepcję wewnątrzmaciczną stosuje ok. 100 mln kobiet, z czego połowa w krajach Azji [1, 2].
Laseroterapia jako młoda i dynamicznie rozwijająca się dziedzina medycyny podsuwa coraz lepsze rozwiązania w ginekologii estetycznej. Ma to ogromne znaczenie dla pacjentek, ponieważ obok leczenia dysfunkcji zewnętrznych i wewnętrznych narządów płciowych może również wpływać na poprawę satysfakcji seksualnej.
Kwas hialuronowy to jeden z glikozaminoglikanów tworzących włókna tkanki łącznej. Chemicznie to liniowy polisacharyd zbudowany z dwóch podjednostek (kwasu D-glukuronowego i N-acetyloglukozaminy) połączonych ze sobą wiązaniami β-1,3 i β-1,4 – glikozydowymi [1, 2]. To naturalny składnik ludzkich tkanek, który nie wywołuje odczynów alergicznych i nie ma właściwości drażniących. Kwas hialuronowy występuje w prawie wszystkich organizmach żywych, u człowieka głównie w tkance łącznej, ciałku szklistym oka, maziówce stawów oraz w pępowinie. Jego średnia zawartość w organizmie dorosłego człowieka to ok. 15 g, przy czym połowa znajduje się w skórze [3, 4] W organizmie ludzkim jest biodegradowany przez endogenne enzymy (hialuronidazy), w konsekwencji czego nie dochodzi do kumulacji niebezpiecznych substancji [5].
Powikłania infekcji w przebiegu wirusa opryszczki pospolitej (ang. herpes simplex virus – HSV), zwłaszcza u ciężarnych, mogą być bardzo poważne w skutkach. Dlatego należy rozważyć zastosowanie terapii przeciwwirusowej u kobiet po 36. tygodniu ciąży z częstymi zakażeniami nawracającymi. Natomiast objawowa pierwotna infekcja wirusem HSV niezależnie od lokalizacji jest bezwzględnym wskazaniem do zastosowania leczenia przeciwwirusowego.
Blizna jest końcowym produktem procesu naprawy tkankowej po uszkodzeniu skóry. Nie należy go mylić z procesem regeneracji, ponieważ nie dochodzi do odtworzenia pierwotnego narządu (skóry wraz z jej przydatkami), a jedynie do zamknięcia ubytku tkankowego przez nowo powstałą tkankę. Proces ten u człowieka jest ukierunkowany na szybkie, uniemożliwiające rozwinięcie się zakażenia zamknięcie uszkodzenia z warunkach niesterylnych (brudnych), nie zaś na doskonały efekt estetyczny.
W Polsce w związku z niedostateczną zawartości żelaza w diecie zalecana jest suplementacja żelazem w grupach ryzyka niedokrwistości. Szelazo+SR jest rekomendowane przez Polskie Towarzystwo Ginekologiczne do stosowania w profilaktyce i leczeniu niedokrwistości w położnictwie i ginekologii.
W artykule przedstawiono patofizjologię i epidemiologię niedokrwistości z niedoboru żelaza oraz jej konsekwencje w położnictwie i ginekologii. Omówiono zasady diagnostyki niedokrwistości oraz postępowanie terapeutyczne w przypadku rozpoznania niedokrwistości z niedoboru żelaza. Zwrócono uwagę na znaczenie profilaktyki pierwotnej niedokrwistości, w tym na znaczenie kształtowania odpowiednich nawyków żywieniowych, a grupach ryzyka suplementację preparatami żelaza w dawkach profilaktycznych.
Zespół policystycznych jajników (ang. polycystic ovary syndrome – PCOS) charakteryzuje się jako przewlekły brak jajeczkowania i hiperandrogenizm. Częstość występowania PCOS plasuje się na poziomie nawet 15–20%, gdy stosuje się kryteria rozpoznania Europejskiego Towarzystwa Rozrodu Człowieka i Embriologii (ang. European Society of Human Reproduction and Embryology – ESHRE) oraz Amerykańskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu (ang. American Society for Reproductive Medicine – ASRM). Zespół policystycznych jajników jest prawdopodobnie najbardziej rozpowszechnioną endokrynopatią u kobiet i zdecydowanie najczęstszą przyczyną niepłodności na podłożu cykli bezowulacyjnych. W rzeczywistości wielotorbielowate jajniki były związane z 75% przypadków bezpłodności z brakiem owulacji [1–4]. Celem artykułu jest naświetlenie problemu insulinooporności w PCOS i zbadanie efektywności metforminy stosowanej w monoterapii lub w połączeniu z innymi lekami wywołującymi owulację w przywracaniu regularnych cykli miesiączkowych i owulacji oraz uzyskanie ciąży u kobiet z PCOS.
Na podstawie zdobytych doświadczeń w pracy z dziećmi, wobec których stosowano przemoc seksualną, ułożono czteropoziomową klasyfikację objawów przemocy seksualnej, przedstawioną w niniejszej pracy.
Blizna to finalne stadium procesu gojenia rany, która powstaje na skutek odnowy ubytku łącznotkankowej części skóry właściwej. Proces jej wytworzenia zajmuje od 6 do 12 miesięcy. Dopiero po tym czasie blizna osiąga ostateczny kształt Jest to czas dynamicznych zmian oraz przebudowy w wyniku której uzyskana zostaje odpowiednio mocna tkanka zastępcza, wytrzymała na bodźce mechaniczne. W macierzy zewnątrzkomórkowej obumierają komórki, co jest podłożem do przebudowy rusztowania kolagenowego i substancji wypełniającej (2). Ostatecznie prawidłowa blizna jest cienka, gładka, sprężysta i niebolesna.