Dołącz do czytelników
Brak wyników

Temat numeru

8 marca 2019

NR 44 (Luty 2019)

Zastosowanie preparatu Lenzetto w praktyce ginekologicznej. Przegląd przypadków klinicznych.

0 148

Hormonalna terapia menopauzalna (HTM) jest formą leczenia polegającą na zmniejszeniu dolegliwości związanych z niedoborem estrogenów. Stosowana jest w wielu przypadkach: u kobiet w fizjologicznym okresie okołomenopauzalnym, u kobiet z menopauzą wywołaną chirurgicznie, u dziewcząt z zespołem Turnera, u kobiet z przedwczesnym wygasaniem funkcji jajników czy podczas leczenia wtórnego braku miesiączki pochodzenia podwzgórzowego. Hormonalna terapia menopauzalna dostępna jest w wielu formach: doustnej, dopochwowej, w formie kremu, żelu i aerozolu.

Hormonalna terapia menopauzalna stosowana jest w stanach niedoboru żeńskich hormonów płciowych i pozwala na ich uzupełnienie. Podstawowym wskazaniem do stosowania HTM jest zmniejszenie objawów u kobiet w okresie okołomenopauzalnym, a także zapobieganie długofalowym powikłaniom niedoboru estrogenów podczas okresu przekwitania. Hormonalna terapia menopauzalna stosowana jest także w innych stanach hipogonadyzmu hipergonadotropowego: u dziewcząt i kobiet z zespołem Turnera, u pacjentek dotkniętych przedwczesnym wygasaniem czynności jajników (premature ovarian failure – POF), u pacjentek z dysgenezją gonad. Hormonalna terapia menopauzalna stosowana jest też w przypadku stanów związanych z hipogonadyzmem hipergonadotropowym, takich jak zespół Kallmanna czy wtórny brak miesiączki spowodowany niewydolnością osi podwzgórze–przysadka–jajnik. Hormonalną terapię menopauzalną można podzielić na: jednoskładnikową estrogenową terapię menopauzalną (ETM) oraz terapię dwuskładnikową estrogenowo-progestagenną. 

Okres menopauzy 

Terminem „przekwitanie” (klimakterium) nazywa się okres, w którym dochodzi do fizjologicznej utraty aktywności hormonalnej jajników, przypadający zwykle pomiędzy 45.–55. rokiem życia. Może on być podzielony na podokresy, które są pośrednio wyznaczane przez menopauzę, czyli ostatnią miesiączkę w życiu kobiety, po której przez 12 miesięcy nie występuje kolejna miesiączka. W Polsce średni wiek wystąpienia menopauzy wynosi 52–53 lata. Premenopauza to okres kilku lat przed menopauzą, który charakteryzuje się zaburzeniami cyklu miesięcznego i zaburzeniami metabolicznymi. Perimenopauza obejmuje kilka lat poprzedzających menopauzę oraz 12 miesięcy po menopauzie. Postmenopauza to czas następujący po menopauzie. Początkowo podczas przekwitania zaburzeniu ulega wydzielanie progesteronu, a estrogeny wydzielane są w sposób prawidłowy. Następnie dochodzi również do zmniejszenia stężenia estrogenów. Te zmiany hormonalne są powodem wystąpienia szeregu objawów klinicznych: uderzeń gorąca, nocnych potów, zaburzeń rytmu snu i czuwania, zmęczenia, apatii, osłabienia koncentracji, zawrotów głowy, depresji, zmienności nastrojów. Ponadto kobiety muszą się też często zmagać z objawami związanymi z atrofią pochwy i atrofią w obrębie układu moczowo-płciowego. Niedobór estrogenów jest też przyczyną obniżenia gęstości mineralnej kości oraz zwiększenia ryzyka sercowo-naczyniowego [1–3]. 

Przedwczesne wygasanie czynności jajników 

Przedwczesne wygasanie czynności jajników definiuje się jako utratę funkcji jajnika przed 40. rokiem życia i charakteryzuje się pierwotnym lub wtórnym brakiem miesiączki, dużym stężeniem gonadotropin i małym stężeniem estradiolu. W leczeniu stosuje się HTM estrogenowo-progestagenną, przynajmniej do wieku, w którym pojawia się naturalna menopauza [1]. 

Zespół Turnera

Zespół Turnera (ZT) jest zaburzeniem chromosomalnym związanym z całkowitą lub częściową monosomią chromosomu X. Jednym z głównych objawów klinicznych występujących u pacjentek są zaburzenia dojrzewania i niepłodność [4]. Hormonalną terapię menopauzalną w zespole Turnera stosuje się w celu indukcji, postępu lub utrzymania dojrzewania. Ma ona na celu stymulację rozwoju II-rzędowych cech płciowych, a także ochronę przed konsekwencjami niedoboru estrogenów. W ZT rekomenduje się użycie formy transdermalnej estradiolu, co pozwala na utrzymanie wartości hormonów na fizjologicznym poziomie i zapobiega efektowi pierwszego przejścia przez wątro...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Forum Położnictwa i Ginekologii"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • Zniżki w konferencjach organizowanych przez redakcję
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy