Dołącz do czytelników
Brak wyników

Temat numeru

21 czerwca 2019

NR 46 (Czerwiec 2019)

Zastosowanie ultraniskodawkowej antykoncepcji z gestodenem

0 22

Ultraniskodawkowa antykoncepcja z gestodenem to bezpieczna i skuteczna metoda regulacji poczęć. Modyfikacja schematu dawkowania (24 + 4) i wybór gestodenu (GTD) jako komponenty progestagennej zaowocowały maksymalizacją skuteczności, redukcją działań niepożądanych i szeregiem korzyści pozaantykoncepcyjnych, z których zmniejszanie objętości i długości krwawień zasługuje na szczególną uwagę.

Rynek farmaceutyczny XXI w. oferuje wiele nowoczesnych metod antykoncepcyjnych, takich jak plastry, wkładki czy implanty, które cechują się przedłużonym działaniem, wygodną aplikacją i wysoką skutecznością. Ugruntowana pozycja dwuskładnikowej doustnej antykoncepcji hormonalnej (combined oral contraception – COC) wydaje się jednak niezagrożona. Prócz pełnej odwracalności i całkowitej kontroli nad przyjmowaniem preparatu przez pacjentkę, tabletki dwuskładnikowe oferują szereg pozaantykoncepcyjnych korzyści, częściowo zależnych również od komponenty progestagennej. Wiedza lekarza na temat działania poszczególnych gestagenów jest więc konieczna do rozpoczęcia optymalnej terapii, opierającej się nie tylko na własnych doświadczeniach, ale przede wszystkim na preferencjach pacjentki. U wybranej grupy pacjentek, szczególnie młodych, to właśnie korzystne działania pozaantykoncepcyjne mogą być podstawą do włączenia COC leczniczo, w takich przypadłościach, jak chociażby bolesne i obfite miesiączkowanie. Wydaje się, że ultraniskodawkowy preparat z gestodenem jest ciekawym rozwiązaniem terapeutycznym, głównie ze względu na swój profil bezpieczeństwa i skuteczność w redukowaniu objętości krwawień. 


Ultraniska dawka etynyloestradiolu


Etynyloestradiol (EE) to od wielu lat najpowszechniej stosowana komponenta estrogenowa doustnej antykoncepcji hormonalnej. Wykazuje działanie 5–10-krotnie silniejsze niż estradiol. Jego farmakokinetyka charakteryzuje się istotnym efektem pierwszego przejścia w wątrobie, a przez to wykazuje dużą zmienność osobniczą. Szacuje się, że jego całkowita dostępność biologiczna wynosi 45%, a okres półtrwania ok. 15 godzin [1]. Etynyloestradiol wspiera progestageny w działaniu antykoncepcyjnym, przez hamowanie uwalniania FSH i LH. Ponadto stabilizuje błonę śluzową endometrium i zwiększa syntezę SHBG (sex hormone binding globulin) (choć się z nim nie wiąże). Wpływa zarówno na profil lipidowy (zwiększa stężenia HDL i triglicerydów; zmniejsza stężenie LDL), jak i układ krzepnięcia krwi, działając niestety prozakrzepowo. Świadomość ryzyka wystąpienia incydentów zakrzepowo-zatorowych uzależnionych od stężenia estrogenów i chęć poprawy bezpieczeństwa COC zaowocowały stopniową redukcją dawek EE w dwuskładnikowej antykoncepcji hormonalnej i promocją takich preparatów jako obarczonych mniejszym ryzykiem powikłań [2]. W istocie, zmniejszenie dawki EE do 20 μg (w porównaniu do 30–40 μg) redukuje względne ryzyko wystąpienia udaru niedokrwiennego (do 0,82), zatorowości płucnej (do 0,75) i zawału mięśnia sercowego (do 0,56) [3]. Inną korzyścią płynącą z redukcji dawki estrogenów jest znamienne zmniejszenie częstości i nasilenia skutków ubocznych: tkliwości piersi, wzmożonej retencji płynów i obrzęków czy nudności, a to właśnie one są najczęstszą przyczyną rezygnacji z dalszej terapii [4–6].

Pozytywne doświadczenia kliniczne i chęć poprawy profilu bezpieczeństwa doprowadziły do dalszej redukcji dawek etynyloestradiolu. Obecnie na rynku dostępny jest preparat ultraniskodawkowy zawierający 15 µg EE. Liczne badania potwierdziły, że taka dawka komponenty estrogenowej jest wystarczająca do zahamowania owulacji i supresji endometrium. 
 

Gestoden


Gestoden należy do progestagenów trzeciej generacji, jednak w prze...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Forum Położnictwa i Ginekologii"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • Zniżki w konferencjach organizowanych przez redakcję
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy