Dołącz do czytelników
Brak wyników

Otwarty dostęp , Metody terapii

16 grudnia 2021

NR 61 (Grudzień 2021)

Zastosowanie inozytoli w ginekologii i położnictwie
Myo-inositol and d-chiro-inositol in Obstetrics and Gynecology

0 812

Zespół policystycznych jajników (PCOS) to jedno z najczęstszych zaburzeń endokrynologicznych. Dotyka 10–15% kobiet w wieku rozrodczym i stanowi jedną z głównych przyczyn niepłodności w krajach wysokorozwiniętych. Ta nieprawidłowość metaboliczna występuje u dużej części kobiet z nadwagą i otyłością. W badaniach stwierdzono znaczne zmniejszenie stężenia mio-inozytolu u kobiet z insulinoopornością w przebiegu zespołu policystycznych jajników na skutek występującej w nim hiperinsulinemii, która odpowiada za zaburzenie metabolizmu tego związku w organizmie. Zasadne zatem wydaje się terapeutyczne unormowanie gospodarki inozytolowej w celu poprawy jakości życia pacjentek cierpiących na PCOS.

Zespół policystycznych jajników (PCOS) to niejednorodna patologia endokrynologiczna, dotykająca 10–15% kobiet w wieku rozrodczym i stanowiąca jedną z głównych przyczyn niepłodności w krajach wysokorozwiniętych [1]. Typowy fenotyp PCOS obejmuje hiperandrogenizm z dysfunkcjami jajników, mogą jednak występować inne częste nieprawidłowości, w szczególności insulinooporność z kompensacyjną hiperinsulinemią. Ta nieprawidłowość metaboliczna występuje u dużej części kobiet z nadwagą i otyłością, ale nadmierne poziomy insuliny krążącej i zmniejszony metabolizm glukozy za pośrednictwem insuliny zaobserwowano również u 40% kobiet z PCOS bez otyłości [2]. Insulina jest jednym z czynników wpływających na patogenezę PCOS przez pobudzanie komórek otoczki jajnika, zwiększanie syntezy i uwalnianie androgenów. Podwyższone poziomy krążących androgenów zaobserwowano u 80–90% kobiet z PCOS z oligomenorrhea. Ponadto zwiększona ilość insuliny wyzwala ekspresję receptora LH na komórkach ziarnistych subpopulacji małych pęcherzyków, co prowadzi do przedwczesnego końcowego różnicowania i zatrzymania wzrostu pęcherzyka, co z kolei może prowadzić do braku owulacji. Inozytole to cykliczne poliole (C6H12O6), które uczestniczą w szlakach metabolicznych. 
W ciągu ostatnich dziesięcioleci przekonujące dowody potwierdziły suplementację inozytolem jako kluczowe i dobrze tolerowane leczenie integracyjne u kobiet z PCOS [4].

POLECAMY

Inozytole

Inozytole to cykliczne poliole (C6H12O6), które uczestniczą w szlakach metabolicznych. Wśród naturalnych stereoizomerów u zwierząt przeważa mio-inozytol (MI) [5]. U człowieka nerki, wątroba, jądra, gruczoł sutkowy i mózg syntetyzują MI przez izomeryzację glukozo-6-fosforanu (G6P) do inozytolo-3-fosforanu (Ins3P) [6]. Następnie monofosfataza inozytolu-1 (IMPA-1 lub IMPaza) defosforyluje Ins3P do uwolnienia MI. Wolny inozytol można również otrzymać przez defosforylację 1,4,5-trifosforanu inozytolu (InsP3) i bisfosforanu inozytolu (InsP2). Pod wpływem stymulacji insuliną specyficzna epimeraza zależna od dinukleotydu nikotynamidoadeninowego (NAD)-NADH jednokierunkowo przekształca MI w d-chiro-inozytol (DCI) [1].
Inozytole uczestniczą w sygnalizacji insuliny. Zarówno MI, jak i DCI jako inozytofosfoglikany (MI-IPG i DCI-IPG) biorą udział w wewnątrzkomórkowych procesach kontrolujących oksydacyjny i nieoksydacyjny metabolizm glukozy, a także wychwyt glukozy ze środowiska zewnątrzkomórkowego [7]. 
Suplementacja zarówno MI, jak i DCI może wywierać działanie uwrażliwiające na insulinę i prowadzić do obniżenia poziomu insuliny we krwi opornych pacjentów [7]. Co więcej, dietetyczny MI w znacznym stopniu zapobiega wchłanianiu glukozy z dwunastnicy i zmniejsza wzrost glukozy we krwi, zakłócając jelitowy wychwyt glukozy [8]. Ponadto MI poprawia wrażliwość na insulinę w adipocytach, zwiększając magazynowanie lipidów i wychwyt glukozy oraz hamując lipolizę [8].
Główny metabolit MI, InsP3, działa jako drugi przekaźnik hormonu folikulotropowego (FSH) w komórkach ziarnistych jajników, stanowiąc kluczowy mediator w selekcji pęcherzyka dominującego. Podnosi tym samym poziom hormonu antymüllerowskiego (AMH) w surowicy, ponieważ jest on wytwarzany u kobiet przez komórki ziarniste pod wpływem stymulacji FSH [9].
U zdrowych kobiet stosunek MI do DCI w osoczu wynosi 40:1 [6], podczas gdy w płynie pęcherzykowym jajnika jest bliski 100:1 [10]. Kilka badań klinicznych testowało ten stosunek i jasno z nich wynika, że u pacjentek z PCOS przy indukowaniu owulacji najlepszy efekt uzyskuje się przy takim stężeniu. Autorzy stwierdzili, że stosunek 40:1 poprawia znacznie tę wydajność. Zasugerowano, że współpraca między dwoma stereoizomerami może wywołać dwa ważne efekty. Po pierwsze, DCI poprawia wrażliwość na insulinę w wątrobie i mięśniach, co prowadzi do zmniejszenia krążącej insuliny. Po drugie, następuje przywrócenie poziomów MI w jajnikach, co skutkuje wzrostem wrażliwości na FSH i lepszą jakość oocytów [11].
W metaanalizie Unfer i wsp. oceniali skuteczność leczenia MI  samodzielnie lub w połączeniu z DCI (stosunek MI:DCI 40:1) przez 12–24 tygodnie w dziewięciu RCT obejmujących 247 przypadków i 249 kontroli [12]. Autorzy wzięli pod uwagę stężenie insuliny na czczo jako punkt końcowy, a jako drugorzędowe – wskaźnik HOMA, testosteron, androstendion i globulinę wiążącą hormony płciowe (SHBG). Znaczące zmniejszenie stężenia insuliny na czczo (standaryzowana średnia różnica = -1,021 μU/ml, 95% CI: od -1,791 do -0,251, p = 0,009) i wskaźnika HOMA (standaryzowana średnia różnica = -0,585, 95% CI: od -1,145 do -0,025, p = 0,041) stwierdzono po suplementacji inozytolem. Metaanaliza jednoznacznie wykazała skuteczność terapii. W szczególności zaobserwowano niewielki trend w kierunku spadku testosteronu w odniesieniu do kontroli, podczas gdy poziomy androstendionu pozostały niezmienione. Ostatecznie MI był w stanie znacząco zwiększyć poziom SHBG dopiero po co najmniej 24 tygodniach podawania (standaryzowana średnia różnica = 0,425 nmol/l, 95% CI: 0,050–0,801, p = 0,026). Dowody te silnie sugerują, że wyniki dotyczące pierwotnego wyniku są rozstrzygające. Autorzy sugerują, aby unikać wyłącznej suplementacji DCI z trzech powodów: 

  • wysokie dawki DCI na dzień są szkodliwe dla dojrzewania jajników i oocytów; 
  • epimeraza działa w sposób jednokierunkowy, w konsekwencji DCI nie może zostać ponownie przekształcony w MI, a zatem działanie tego ostatniego zostaje utracone; 
  • niedobory MI i MI-IPG są skorelowane z wieloma stanami insulinooporności. 

Podsumowując, metaanaliza dała nowe i mocne wsparcie suplementacji MI w celu poprawy profilu metabolicznego pacjentów z PCOS [12].

Stosowanie preparatu Inofem Duo®

Suplement diety Inofem Duo® firmy Establo Pharma zawiera dwie formy izomeryczne inozytolu (mio-inozytol i D-chiro-inozytol), aktywną i łatwo przyswajalną formę kwasu foliowego (L-metylofolian wapnia), witaminy z grupy B, w tym witaminę B12 w formie metylokobalaminy, witaminę B6 w postaci aktywnego fosforan 5’pirydoksalu oraz witaminę D 2000 IU i L-argininę. Produkt został objęty ochroną patentową zarówno w zakresie formy (tabletka pudrowa PowderTab®), jak i składu (zachowanie dawki 2 g mio-inozytolu w jednej tabletce) [13]. 

Podsumowanie

​​Jedną z głównych cech zespołu policystycznych jajników jest insulinooporność poreceptorowa, która dotyczy w większym stopniu kobiet otyłych niż tych o prawidłowej masie ciała. Z tego względu stosowanie MI u tych pacjentek wydaje się szczególnie skuteczne. Ponadto stosowanie tych preparatów może wpłynąć na obniżenie masy ciała, co dodatkowo może poprawić samopoczucie pacjentek, które często borykają się z obniżoną samooceną, a czasem także z depresją. 
Jedną z dodatkowych korzyści stosowania preparatów MI jest poprawa parametrów lipidowych, a konkretnie znaczny spadek stężenia triglicerydów oraz cholesterolu całkowitego we krwi. Może to w przyszłości zmniejszyć ryzyko rozwoju powikłań sercowo-naczyniowych, na które są narażone kobiety z zespołem policystycznych jajników. Oporność insulinowa wiąże się również z występowaniem następczej hiperinsulinemii, która ma znaczący wpływ na gospo...

Artykuł jest dostępny w całości tylko dla zalogowanych użytkowników.

Jak uzyskać dostęp? Wystarczy, że założysz bezpłatne konto lub zalogujesz się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałow pokazowych.
Załóż bezpłatne konto Zaloguj się

Przypisy